فاشیسم مذهبی در باتلاق زهر اتمی - گفتگو با محمدعلی توحیدی

مجری: این روزها موضوع بازرسی از سایت‌های اتمی و نظامی رژیم، مورد توجه محافل سیاسی و خبری است. آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم گزارش سه ماهة‌ خود را درباره توافق اتمی با رژیم منتشر کرد. آسوشیتدپرس هم بر اساس آن، گزارش داد که «آژانس به صراحت نمی‌گوید که رژیم ایران توافق هسته‌یی را محترم شمرده است؛ اما هیچ انحرافی توسط رژیم را هم مطرح نکرده است». گفت‌وگوی دبیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ـ آقای آمانو ـ‌ با رسانه‌ها را هم داشتیم که وی تأکید کرده بود «مطابق شرایط مانیتورینگ ـ که رژیم هم همه‌ آن را پذیرفته ـ آژانس بدون استثنا، به تمامی مراکز اتمی ـ نظامی و مدنی رژیم می‌تواند دسترسی داشته باشد».

سؤال: با توجه به گزارش آژانس که مشخص است دو وجه دارد و نیز با توجه به موضع آمریکا، در این نقطه‌یی که هستیم، وضعیت به کدام سمت پیش می‌رود؟ 

محمدعلی توحیدی: رژیم با چالش بازدید از مراکز نظامی‌اش مواجه است. البته قبلاً هم بر سر پارچین بود. آن موقع هم این جدل بالا گرفت. الآن گزارش بررسی سه ماهه آژانس منتشر شده است. آمریکا هم یک گزارش نوبه‌ییِ نود روز ـ نود روز دارد که در اکتبر وزارت‌خارجه یا کاخ سفید باید به کنگره بدهند که آیا رژیم تبعیت کرده است یا نه.
طبعاً این‌جا یک چالش و دعوایی بر سر این هست که آژانس بتواند از مراکز نظامی رژیم که مشکوک به فعالیتهای اتمی در جهت بمب‌سازی است، بازدید کند. مواردی مثل پارچین هم که گزارش و افشا‌ شده ـ که خیلی‌هایش را هم مقاومت افشا کرده است ـ تعیین تکلیف بشود.
رژیم مدعی است که اینها شامل برجام نمی‌شود، اینها حل و فصل شده و توافقهایی شده که از اینها عبور شود. از طرف دیگر شما هم اشاره کردید که آمانو هم‌چنین حرفی زده است. نماینده آمریکا ـ خانم هیلی ـ که به وین رفته بود، گفته بود اتفاقاً این‌طوری نیست؛ برجام تأکید دارد که این مراکز بازرسی و وضعیتش ارزیابی شود. یک چنین چالشی هست.
به هر حال این چالش برای رژیم یک شیب بحران و یک شیب نزولی را در پرونده‌ برجام و پرونده اتمی تشدید می‌کند. تلاش رژیم این است که شکافهایی پیدا کند. مثلاً به اتحادیه اروپا متوسل شود. چین و روسیه هم هستند. به هر حال یک کاری کند که مانع انتشار بعضی توافقهای محرمانه بشود تا جلو بازرسیهای جدی‌ را بگیرد. از آن طرف آمریکا که طرف اصلی هم هست، اصرار دارد این بازرسیها انجام شود؛ ولی اگر به همان سطح بازرسی‌هایی باشد که حتی خود اوباما صحبت می‌کرد، باز برای رژیم، تن‌دادن به این بازرسیها الزامی و در عین‌حال خطرناک است؛ به‌خاطر این‌که از روز اول که در برنامه اتمی وارد شد، رژیمی با کارنامه‌یی از پنهان‌کاری، حیله‌گری و تقلب در برنامه اتمی بوده است.
بدین وسیله رژیم می‌خواهد فرصت بخرد. منتها به نظر می‌رسد به‌شدت در منگنه گرفتار شده است. یعنی حتی اگر بر سر بازی با مماشاتگران و معاملات، همه‌ مانورهایش را هم بکند، حتی بر اساس همان چیزی که اوباما و جان کری هنگام توافق گفتند، این بازرسیها بسیار جدی و پایه برجام است. اصلاً بحثی به‌نام اعتماد به رژیم مطرح نیست. اتقاقاً پایه بر بی‌اعتمادی به رژیم است؛ به‌خاطر این‌که پنهان‌کاری کرده است. این را بارها مقامات آژانس از ده سال پیش گفته‌اند. رئیس‌جمهوری قبلی آمریکا هم گفته است. وزارت‌خارجه و مقامات شورای امنیت ملی آمریکا هم گفته‌اند که برنامه‌ اتمی این رژیم را مقاومت و اپوزیسیون افشا کرد و خودش نیامده گزارش کند. اصلاً خود آژانس قادر به کشف این پروژه نبود. بنابراین بی‌اعتمادی به رژیم، پایه کار است. اگر همین هم اجرا و جدی بشود، رژیم بر سر پرونده‌ برجام در یک تنگنا و منگنة‌ سختی قرار می‌گیرد؛ چه رسد به این‌که بازرسیهای سخت‌تر اعمال بشود ـ که البته حرفش هم هست.http://bit.ly/2gCWzRN